Συχνές Ερωτήσεις
Οι ερωτήσεις που έχει κάποιος πριν ξεκινήσει την ψυχοθεραπευτική του διαδικασία είναι αμέτρητες. Κάποιες από αυτές όμως είναι σημαντικό να τις έχει απαντήσει πριν ξεκινήσει.
Τι είναι η ψυχοθεραπεία;
Η ψυχοθεραπεία είναι μια εκπαιδευτική διαδικασία. Σε αυτή τη διαδικασία εκπαιδευόμαστε στο να αναγνωρίζουμε, να αποδεχόμαστε, να βιώνουμε, να διαχειριζόμαστε και να εκφράζουμε τα συναισθήματά μας. Ο λόγος για τον οποίο δίνουμε τόσο μεγάλη σημασία στα συναισθήματα είναι επειδή αυτά μάς καθοδηγούν σε κάθε μας πράξη. Όταν, λοιπόν, έχουμε επίγνωση των συναισθημάτων μας, μπορούμε να τα αξιοποιήσουμε προς όφελός μας. Διαφορετικά, είμαστε έρμαια των συναισθημάτων μας.
Πως ξέρω αν χρειάζομαι ψυχοθεραπεία;
Παρότι υπάρχουν πολλά τεστ που μπορούν να μας βοηθήσουν να κατανοήσουμε πόσο αναγκαία μπορεί να είναι η ψυχοθεραπεία, στο τέλος ο καθένας οφείλει να ακούσει το ένστικτό του. Μια τίμια συζήτηση με τον εαυτό μας είναι πάντα πολύ κατατοπιστική. Κατά τα άλλα, αξίζει να θυμόμαστε ότι στην ψυχοθεραπεία μιλάμε για συναισθήματα. Συνεπώς, αν ένα ή περισσότερα συναισθήματα μας δυσκολεύουν, τότε είναι σκόπιμο να απευθυνθούμε σε έναν ψυχοθεραπευτή. Διευκρινίζω ότι όταν λέμε πως τα συναισθήματά μας μας δυσκολεύουν, εννοούμε ότι δεν μπορούμε να τα εκφράσουμε λεκτικά (π.χ. δεν λέμε ποτέ τη λέξη «αγάπη» ή τη λέξη «θυμός» και τα παράγωγά τους) ή ότι δεν μπορούμε να τα βιώσουμε ολοκληρωμένα (π.χ. δεν μπορούμε να κλάψουμε παρότι είμαστε λυπημένοι).
Γιατί η ψυχοθεραπεία είναι μια χρονοβόρα διαδικασία;
Η αρμονική ενσωμάτωση όλων των βιωμάτων και των συναισθημάτων που τα συνοδεύουν απαιτεί επαναλήψεις. Ενδεικτικά, παρατηρήστε πόσες φορές χρειάζεται να πέσει ένα μικρό παιδί μέχρι να μάθει να περπατά. Η συστηματική εργασία με τον εαυτό μας ανάμεσα στις θεραπευτικές συνεδρίες αποτελεί τον πιο καθοριστικό παράγοντα για την ταχύτερη εξέλιξή μας και, κατά συνέπεια, για τη συντόμευση της ψυχοθεραπευτικής διαδικασίας. Επιπλέον, η ενασχόλησή μας με τις τέχνες ή με οποιαδήποτε μορφή σωματικής άσκησης μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην προσπάθειά μας.
Πόσο συχνά χρειάζεται να κάνουμε ψυχοθεραπεία;
Κάθε φορά που ξεκινάμε μια ψυχοθεραπευτική διαδικασία, είναι σκόπιμο το πρώτο τρίμηνο να έχουμε μία συνεδρία ανά εβδομάδα. Αυτό θα βοηθήσει στη γρήγορη εγκαθίδρυση της θεραπευτικής συμμαχίας ανάμεσα στον ψυχοθεραπευτή και τον αναλυόμενο. Μετά από αυτό το διάστημα, μια ειλικρινής συζήτηση μεταξύ ψυχοθεραπευτή και αναλυόμενου θα δώσει εύκολα τη σωστή απάντηση. Σε κάθε περίπτωση, ο αναλυόμενος παίρνει όλες τις αποφάσεις με βάση τις ανάγκες του και την εσωτερική του αίσθηση.
Πως ξέρω ότι ένας ψυχοθεραπευτής είναι κατάλληλος για μένα;
Δυστυχώς, δεν μπορούμε να το ξέρουμε προκαταβολικά, ακόμα και αν μας έχουν δώσει τις καλύτερες συστάσεις άνθρωποι της εμπιστοσύνης μας. Χρειάζεται να εμπιστευθούμε το ένστικτό μας. Συνήθως, από την πρώτη ή τη δεύτερη συνεδρία μπορούμε να αποφασίσουμε αν υπάρχει η σωστή χημεία με τον ψυχοθεραπευτή μας, που είναι ένας από τους πολύ καθοριστικούς παράγοντες για τη γενική πορεία. Κατά τα άλλα, είναι σημαντικό να εξασφαλίσουμε ότι ο ψυχοθεραπευτής έχει κάνει αρκετή δουλειά με τον εαυτό του και με τις τεχνικές που χρησιμοποιεί. Πρακτικά, αυτό θα φανεί μέσα στους πρώτους τρεις μήνες και ο αναλυόμενος θα το καταλάβει από το γεγονός ότι ο ψυχοθεραπευτής δεν εμπλέκει τις προσωπικές του απόψεις, επιθυμίες και αδυναμίες με αυτές του αναλυόμενου.
Είναι προτιμότερη η ατομική ή η ομαδική ψυχοθεραπεία;
Εξαρτάται από τις ανάγκες του αναλυόμενου και τις εκάστοτε περιστάσεις. Συνήθως, κάποιος ξεκινά με ατομική ψυχοθεραπεία και, μετά από κάποιο διάστημα, καταλήγει σε ομαδική ψυχοθεραπεία. Μια ενδιαφέρουσα εναλλακτική πρόταση είναι να κάνει ατομική ψυχοθεραπεία και να συμμετέχει κατά διαστήματα σε ψυχοθεραπευτικούς μαραθωνίους — εντατικές ομαδικές ψυχοθεραπευτικές διαδικασίες που διαρκούν συνήθως 2-3 ημέρες. Σε κάθε περίπτωση, ο θεραπευόμενος αποφασίζει με βάση την εσωτερική του αίσθηση.